Linux Siber Güvenlik

Temel Linux Komutları [1]

Temel Linux

Bu yazımda Linux işletim sisteminde yaygın olarak kullanılan, temel komutlardan bahsedeceğim. Bahsedeceğim komutlar temel düzeyde olacağı için farklı sürüm Linux dağıtımları üzerinde de kullabilirsiniz. Komutlara geçmeden önce hatırlatmakta fayda olacağını düşündüğüm, Linux büyük küçük harf duyarlılığından bahsetmek istiyorum. Linux işletim sistemlerinde büyük ve küçük harf duyarlılığı vardır ve tüm komutlar küçük harfler ile yazılır. Yani “Komut, komut, KOmut, KOMUT” gibi ifadelerin her birisi farklı şeyler ifade etmektedir. Oluşturduğumuz dosya ya da dizinler de harflerin büyük küçük olmasına göre ayrılır. Örneğin fotograflar ile Fotograflar dosyaları aynı dizin değildir. Komut başlıklarını büyük harflerle yazacağım çünkü I ve L harfleri küçük yazıldığı takdirde karışabiliyor, başlıktan bakarak hangi karakteri kast ettiğimi anlayabilirsiniz.


PWD (Print Working Directory) :

pwd komutunu yazdığınız anda bulunduğunuz dizini size döndürür. Örneğin Desktop konumundaysanız , Terminal ekranına pwd yazdığınızda size output olarak Desktop (Masaüstü) döner.


LS (List) :

ls  listeleme komutudur. Örneğin İndirilenler klasörü içerisindeyken Terminal ekranına ls komutunu yazarsak bize İndirilenler klasörü içinde yer alan tüm klasör ve dosyaları döndürür. Aynı zamanda özelleştirilmiş listelemelerde yapabiliriz:

ls -a

ls -a komutu gizli dosya ve klasörleri listelememizi sağlar. Linux işletim sisteminde gizli dosya ve klasör isimleri . (Nokta) karakteri ile başlar.

NOT: Linux, her yeni klasör oluşturulduğunda ilgili klasöre otomatik olarak . ve .. gizli klasörlerini yerleştirir. Bu klasörler tahmin edebileceğiniz gibi geçerli klasör ve bir üst klasörü temsil ederler.

ls -al

ls -al komutu dosyanın bilgilerini görüntülememizi sağlar.

 


CD (Change Directory) :

cd komutu ile girmek istediğimiz dizine erişiriz. Örneğin cd Belgeler komutunu girdiğimizde , Belgeler dizinine erişmiş oluruz.

Not: Belgeler klasörü, komutu yazdığımız anda bulunduğumuz dizinin içindeyse Belgeler dizinine girebiliriz, eğer değilsek hata alırız. Eğer bulunduğumuz dizinin dışındaki bir klasöre erişmek istiyorsak hedef klasörün yolunu girmemiz gerekir.


TOUCH :

touch komutu yeni bir klasör oluşturmamızı sağlar. Bu komut aynı zamanda birden fazla dosyayı tek seferde oluşturma imkanı da sunar. Komutumuzu touch dosya1 dosya2 dosya3 şeklinde girdiğimizde 3 adet dosyayı aynı anda oluşturmuş oluruz.


MKDİR(Make Directory) :

mkdir komutu yeni bir dizin oluşturmamızı sağlar. Örneğin mkdir ders1 yazdığımızda, ders1 isminde bir dizin oluşturmuş oluruz.

mkdir .ders1 dersek gizli bir dizin oluştururuz. Unutmayalım, az önce bahsettiğimiz ls -a komutunu veya gizli dosya ve dizinleri gösteren farklı bir komut kullanmadan oluşturduğumuz bu dizini göremeyiz.


CAT :

cat komutu dosyanın içeriğini görüntülememizi sağlar. Terminal ekranına cat komutuyla birlikte, görüntülemek istediğimiz dosyanın ismini yazdığımızda , dosyanın tüm içeriğini ekrana basar.

tac :

tac komutu dosyanın içeriğini satır bazında tersten görüntülememizi sağlar. Yani tek satır bir içeriği aynı şekilde ekrana yazarken bir çok satırdan oluşan içeriği önce son satırı en üste yazarak bize döndürür.


CP (Copy):

cp komutu bir dosyayı istediğimiz hedefe kopyalamamızı sağlar.
Kullanımı: cp kopyalanacak(kaynak) kopyalanacakyer(hedef) : cp dosya1 dosya2

Eğer sistem dosyanın zaten var olduğunu tespit ederse Windows’ta olduğu gibi “değiştirilsin mi?” şeklinde onay sorusu sorar.


RM (Remove): 

rm komutunu istediğimiz dosya ve dosyaları silmek için kullanırız.


MAN (Manual):

Linux işletim sisteminde oldukça fazla ve farklı tarzda komut vardır. Hepsini bilmek standart kullanıcılar için hem zor hemde gereksizdir. Temel komutları bilip gerektiği yerde rehber olarak man komutunu kullanabiliriz. Kullanım kılavuzu mantığı ile çalışır.


Tee:

tee komutu hedef dosyanın içerisine girdi eklememizi sağlar.

Konfigürasyon dosyalarında kullanılmamalıdır.
Var olan dosyaya uygularsak önceden mevcut olan girdileri siler.
Yazma modundan çıkmak için Ctrl+z yi kullanabilirsiniz.


Clear:

clear komutunu terminal ekranımızı temizlemek için kullanırız.


Birinci bölümde bu komutlardan bahsettim. Bir kaç komuttan daha bahsetmek istiyorum, yazının devamı için ” Temel Linux Komutları İkinci Bölüm ” isimli yazıma bakabilirsiniz. Ödev ve benzeri konularda faydalanmak isterseniz kullanabilirsiniz. Ödev kullanımlarında yorum kısmına bir teşekkür, ödev dışı kullanımlarda ise kaynak göstermeniz yeterlidir.

Yazar Hakkında

Mustafa Sarıdal

Cyber Security R&D Engineer

Yorum

Yorum yap

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.